|
Numer cmentarza: 325 Lokalizacja: NiepoÂłomice - Sitowiec - okrÄg IX Bochnia
Projektant: Franz Stark
Odwiedzony: 2011-10-31 - rowerem
Lokalizacja (gps): 50°02′07,1 N; 20°16′25,1 E Cmentarz na mapie: zobacz
Dane
Pochowani: 27 AustriakĂłw, 16 Rosjan.
Data śmierci:6 X 1914, 21, 25, 27, 30 XI 1914
Źródło danych:
J. Drogomir, Polegli w Galicji Zachodniej 1914-1915 (1918) : wykazy polegÂłych i zmarÂłych pochowanych na 400 cmentarzach wojskowych w Galicji Zachodniej. T. 3, TarnĂłw : Muzeum OkrĂŞgowe, 2005.
Cmentarz nr 325 znajdujĂŞ siĂŞ na Sitowcu w Puszczy NiepoÂłomickiej. Od NiepoÂłomic naleÂży jechaĂŚ szlakiem turystycznym Droga KrĂłlewska (okoÂło 5 km). Cmentarz znajdujĂŞ siĂŞ na skraju lasu, koÂło pomnika przyrody (pieĂą DĂŞbu Batorego). Cmentarz jest oznakowany i dobrze widoczny z drogi (skrzyÂżowanie drĂłg: Droga KrĂłlewska, droga na WolĂŞ BatorskÂą, droga do osiedla BÂłoto).
Na cmentarzu s¹ pochowani zarówno ¿o³nierze armii austrowêgierskiej jak i rosyjskiej - co symbolizuje du¿y dwuramienny krzy¿. Front cmentarza stanowi¹ dwa du¿e ¿eliwne krzy¿e (jeden dwuramienny) na krzy¿ach data 1914. Dalej rz¹d mniejszych kutych krzy¿y prêtowych, w kolejnej lini du¿y krzy¿ w kszta³cie miecza wbity w ziemiê (wzór austriacki) - niestety trochê zniszczony. Zwieùczeniem cmentarza jest betonowa œciana pomnikowa z du¿ym betonowym krzy¿em - na którego lico na³o¿ony jest krzy¿ ¿eliwny - taki sam jak ten wbity w ziemiê, na bocznych s³upach œciany na³o¿one s¹ dwa ma³e krzy¿e, jeden autriacki, drugi rosyjski, na obu data 1914. Ca³oœÌ jest ogrodzona drewnianym p³otem z betonowymi s³upkami, tylko przednia czêœÌ ogrodzenia jest metalowa.
Cmentarz odwiedziÂłem ponownie na koĂącem marca 2009 roku i sporo siĂŞ na nim zmieniÂło. Cmentarz wyraÂźnie zostaÂł uporzÂądkowany krzyÂże pomalowane na czarno, pomalowano rĂłwnieÂż drewniany pÂłotek, wyraÂźnie widoczne sÂą teÂż groby otoczone betonowymi kraweÂżnikami. Ze wzglĂŞdu na wczesnÂą jeszcze wiosnĂŞ brak jest trawy (wysokiej), ktĂłra przy mojej ostatniej wizycie caÂłkowicie zarastaÂła cmentarz. Przed cmentarzem postawiono tabliczkĂŞ (widoczna na poniÂższych zdjĂŞciach) informujÂącÂą o charakterze obiektu - na tabliczce moÂżemy przeczytaĂŚ m.in. „ZnajdujÂą siĂŞ tu rĂłwnieÂż groby ÂżoÂłnierzy wyznanania grekokatolickiego, sÂłu¿¹cych w armii austriackiej”. SkÂąd taka wiadomoœÌ ? Nie wiem, krzyÂże dwuramienne postawiono tu na grobach ÂżoÂłnierzy rosyjskich, a nie grekokatolikĂłw sÂłu¿¹cych w armii austriackiej.
Ostatnio podj¹³em dyskusjê z jednym z ogl¹daj¹cych moj¹ stronê internautów - Panem Tomaszem WoŸnym, który zwróci³ moj¹ uwagê, ¿e na tym cmentarzu rzeczywiœcie mogli byÌ pochowani jacyœ ¿o³nierze o wyznaniu grekokatolickim poni¿ej jego s³owa:
"Na cmentarzu 325 spoczywa 27 ÂżoÂłnierzy austriackich. SpoÂśrĂłd znanych z nazwiska prawie wszyscy naleÂżeli do 1 puÂłku piechoty Landsturmu - Âżadne z nazwisk nie wskazuje na pochodzenie ze wschodniej Galicji, a zatem prawdopodobieĂąstwo, Âże to katolicy greckiego obrzÂądku jest znikome. SÂą za to dwaj inni, co do ktĂłrych moÂżna takie wyznanie (i obrzÂądek) zaÂłoÂżyĂŚ: Julian Hrodoral z 41.IR, rekrutujÂącego ÂżoÂłnierzy w rejonie Czerniowiec, a takÂże Michael Sawczuk z 30 F.A.R. Ten ostatni ma nazwisko dosyĂŚ rusiĂąskie. "
Mimo wszystko nie zmieniam jednak zdania, Âże tabliczka na cmentarzu powstaÂła po prostu z czyjegoÂś braku wiedzy, a nie dokÂładnej analizy listy polegÂłych. Mimo wszystko za gÂłos w dyskusji dziĂŞkujĂŞ.
Stan cmentarza dobry - obiekt prezentujĂŞ siĂŞ teraz znacznie lepiej niÂż jeszcze 2008 roku.
Twój komentarz |